Σαν σήμερα 16 Ιουλίου

 

Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας στην Ελλάδα και τον κόσμο

622: Αρχίζει το Μουσουλμανικό ημερολόγιο, καθώς ο Μωάμεθ ξεκινά τη Χετζίρα, τη φυγή του από τη Μέκκα στη Μεδίνα. Η πράξη αυτή θεμελιώνει το Ισλάμ ως οργανωμένη θρησκεία και κοινωνικό σύστημα.

1054: Ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Μιχαήλ Α’ Κηρουλάριος αφορίζεται από τους λεγάτους του Πάπα μέσα στην Αγία Σοφία, γεγονός που σφραγίζει το Σχίσμα Ανατολικής και Δυτικής Εκκλησίας (Σχίσμα του 1054). Το γεγονός αυτό αλλάζει για πάντα τον χάρτη του Χριστιανισμού: η ενότητα της Εκκλησίας διαρρηγνύεται οριστικά, με τη Ρώμη και την Κωνσταντινούπολη να ακολουθούν από τότε ξεχωριστές πορείες στην πίστη, την θεολογία και την πολιτική.

1212: Στη Μάχη της Λας Νάβας ντε Τολόσα, οι συμμαχικοί χριστιανικοί στρατοί νικούν τους Μαυριτανούς μουσουλμάνους στην Ισπανία. Η νίκη θεωρείται σημείο καμπής για τη Reconquista και τη σταδιακή εκδίωξη των Αράβων από την Ιβηρική.

1790: Ορίζεται η Ουάσινγκτον ως η μόνιμη πρωτεύουσα των Ηνωμένων Πολιτειών, με την υπογραφή του Residence Act. Η επιλογή του τόπου επηρεάζει βαθιά την πολιτική και γεωγραφική ανάπτυξη της χώρας.

1826: Στη Σάμο, οι Έλληνες ναύαρχοι Γεώργιος Σαχτούρης και Κωνσταντίνος Κανάρης πετυχαίνουν σπουδαία νίκη κατά του Οθωμανικού στόλου. Το γεγονός ενισχύει το ηθικό στον Αγώνα της Ανεξαρτησίας.

1907: Κατά τον Μακεδονικό Αγώνα, ελληνικό αντάρτικο σώμα περικυκλώνεται στη Γέρμα Καστοριάς και εξοντώνεται από τον οθωμανικό στρατό. Ανάμεσά τους και ο επικεφαλής της ομάδας.

1926: Δημοσιεύεται στο περιοδικό National Geographic η πρώτη έγχρωμη υποβρύχια φωτογραφία, ανοίγοντας νέους δρόμους στην εξερεύνηση και την επιστημονική τεκμηρίωση του βυθού.

1936: Αποτυγχάνει απόπειρα δολοφονίας του βασιλιά Εδουάρδου Η΄ στο Λονδίνο, όταν ο Τζορτζ ΜακΜάχον εμφανίζεται οπλισμένος με περίστροφο κοντά στη βασιλική πομπή, στο Χάιντ Παρκ. Παρευρισκόμενοι και αστυνομικοί τον ακινητοποιούν προτού πυροβολήσει, ενώ το όπλο πέφτει κοντά στο άλογο του μονάρχη. Ο ΜακΜάχον καταδικάζεται σε έναν χρόνο καταναγκαστικών έργων για κατοχή όπλου με πρόθεση να θέσει ανθρώπινη ζωή σε κίνδυνο. Αργότερα ισχυρίστηκε ότι είχε στρατολογηθεί από την ιταλική πρεσβεία και ότι είχε σκοπίμως υπονομεύσει την απόπειρα, ισχυρισμός που δεν αποδείχθηκε οριστικά και εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο ιστορικής συζήτησης.

1942: Η φιλογερμανική κυβέρνηση του Βισύ στη Γαλλία διατάζει τη μαζική σύλληψη 13.152 Εβραίων, οι οποίοι συγκεντρώνονται στο Παρίσι πριν σταλούν στο Άουσβιτς. Η επιχείρηση μένει γνωστή ως Vel’ d’Hiv Roundup.

1945: Οι Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποιούν την πρώτη πυρηνική δοκιμή, με την κωδική ονομασία «Trinity», στην έρημο του Νέου Μεξικού κοντά στο Αλαμογκόρντο. Η έκρηξη της πρώτης ατομικής βόμβας αποτελεί ιστορικό ορόσημο, εγκαινιάζοντας την εποχή των πυρηνικών όπλων και αλλάζοντας ριζικά την πορεία της παγκόσμιας Ιστορίας. Η επιτυχία της δοκιμής σηματοδοτεί το τέλος της απόλυτης συμβατικής ισορροπίας και οδηγεί σε νέο γεωπολιτικό τοπίο, με την απειλή του πυρηνικού ολέθρου να σφραγίζει την εποχή του Ψυχρού Πολέμου και να αναδιαμορφώνει τη στρατηγική, την επιστήμη και τη συλλογική συνείδηση της ανθρωπότητας.

1945: Ιδρύεται το Εθνικό Ίδρυμα Ραδιοφωνίας (ΕΙΡ) στην Ελλάδα, με πρώτο διευθυντή τον Ηρακλή Πετμεζά. Το ΕΙΡ ανοίγει τον δρόμο για τη δημόσια ραδιοφωνία στη χώρα.

1950: Στην τελευταία και καθοριστική αναμέτρηση του Μουντιάλ στο Μαρακανά, η Ουρουγουάη νικά τη διοργανώτρια Βραζιλία με 2-1 μπροστά σε 173.850 θεατές και κατακτά το τρόπαιο. Η απροσδόκητη ήττα προκαλεί βαθύ εθνικό σοκ στη Βραζιλία και μένει στην ιστορία ως «Μαρακανάζο», μία από τις πιο εμβληματικές ανατροπές στην ιστορία του ποδοσφαίρου.

1963: Οι Beatles ηχογραφούν το τραγούδι του Μίκη Θεοδωράκη «Αν θυμηθείς τα όνειρά μου», με αγγλικό στίχο («Honeymoon Song»).

1965: Εγκαινιάζεται η σήραγγα του Λευκού Όρους, που συνδέει τη Γαλλία και την Ιταλία, ενισχύοντας τις υποδομές και τη συνεργασία στην Ευρώπη.

1969: Εκτοξεύεται το διαστημόπλοιο «Apollo 11», με τους αστροναύτες Νιλ Άρμστρονγκ, Μπαζ Όλντριν και Μάικλ Κόλινς και με προορισμό τη Σελήνη, όπου και φτάνουν πρώτοι. (Διαβάστε εδώ τρία πράγματα που δεν γνωρίζατε για το Apollo 11).

1974: Ο Αρχιεπίσκοπος και πρόεδρος της Κύπρου Μακάριος Γ’ διαφεύγει από το πραξικόπημα και μέσω Μάλτας φτάνει στο Λονδίνο.

1979: Ο Σαντάμ Χουσεΐν αναλαμβάνει την προεδρία του Ιράκ, διαδεχόμενος τον Αχμέντ Χασάν αλ Μπακρ, ο οποίος παραιτείται επισήμως για λόγους υγείας, έχοντας ήδη παραμεριστεί πολιτικά. Ο Σαντάμ, που επί χρόνια έλεγχε τον κομματικό μηχανισμό και τις υπηρεσίες ασφαλείας, συγκεντρώνει στα χέρια του την ηγεσία του κράτους, του κυβερνώντος κόμματος Μπάαθ και των ενόπλων δυνάμεων. Λίγες ημέρες αργότερα εξαπολύει εκκαθαρίσεις εναντίον στελεχών του καθεστώτος, εδραιώνοντας μια προσωποπαγή και αυταρχική εξουσία που θα διαρκέσει έως την ανατροπή του το 2003.

1993: Ο Γιάννης Αλαφούζος και οι πέντε συγκατηγορούμενοί του αθωώνονται ομόφωνα για το πλοίο Ασπρονήσι, που κατηγορούνταν για λαθρεμπόριο μαζούτ.

2003: Δολοφονείται σε ηλικία 38 ετών ο ηθοποιός Ανδρέας Αλαφούζος, γνωστός από δεύτερους ρόλους «κακού» και μηχανόβιου σε δημοφιλείς βιντεοταινίες της δεκαετίας του 1980. Δύο ένοπλοι τού στήνουν ενέδρα στην πιλοτή της πολυκατοικίας όπου διέμενε, στον Άλιμο, και τον πυροβολούν επανειλημμένα, ενώ τραυματίζουν σοβαρά και την 32χρονη σύζυγό του. Οι Αρχές εξέτασαν τη δολοφονία στο πλαίσιο του αιματηρού ξεκαθαρίσματος λογαριασμών μεταξύ ομάδων του οργανωμένου εγκλήματος στα νότια προάστια, χωρίς ωστόσο η υπόθεση να εξιχνιαστεί.

2015: Με 229 «ναι» ψηφίζεται το νομοσχέδιο με τα προαπαιτούμενα μέτρα, οδηγώντας σε εσωτερική κρίση τον ΣΥΡΙΖΑ και επιβεβαιώνοντας τη συμφωνία με τους δανειστές.

2016: Ελικόπτερο Black Hawk με οκτώ Τούρκους στρατιωτικούς που κατηγορούνται ως πραξικοπηματίες προσγειώνεται στην Αλεξανδρούπολη, λίγες ώρες μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα στην Τουρκία. Οι επιβαίνοντες ζητούν αμέσως πολιτικό άσυλο από τις ελληνικές αρχές, επικαλούμενοι φόβο για τη ζωή τους αν επιστρέψουν στην πατρίδα τους. Η Άγκυρα απαιτεί την άμεση έκδοσή τους, με αποτέλεσμα το περιστατικό να προκαλέσει ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις και να δοκιμάσει τα όρια του διεθνούς δικαίου και της διμερούς συνεργασίας. Το ζήτημα λαμβάνει μεγάλη δημοσιότητα, ενώ η απόφαση της Ελλάδας να μην εκδώσει τελικά τους οκτώ, επικαλούμενη ανησυχίες για δίκαιη δίκη και ανθρώπινα δικαιώματα, οδηγεί σε νέες διαστάσεις στην ήδη εθραυστη σχέση των δύο χωρών.

2022: Οι Iron Maiden δίνουν μια ανεπανάληπτη συναυλία στο ΟΑΚΑ, καθηλώνοντας χιλιάδες φανατικούς του heavy metal.

Γεννήσεις

1194 – Κλάρα της Ασίζης, Ιταλίδα αγία

1486 – Αντρέα ντελ Σάρτο, Ιταλός ζωγράφος

1746 – Τζουζέπε Πιάτσι, Ιταλός αστρονόμος

1796 – Ζαν-Μπατίστ Καμίλ Κορό, Γάλλος ζωγράφος

1805 – Φρέντερικ Μάριοτ, Αμερικανός εκδότης

1872 – Ρόαλντ Άμουντσεν, Νορβηγός εξερευνητής

1888 – Φριτς Φρέντερικ Ζερνίκε, Ολλανδός φυσικός

1907 – Μπάρμπαρα Στάνγουικ, Αμερικανίδα ηθοποιός

1908 – Γκερντ Άχγκελις, Γερμανός πιλότος

1911 – Τζίντζερ Ρότζερς, Αμερικανίδα ηθοποιός και χορεύτρια

1918 – Ντέιβιντ Τζακ, πολιτικός από τον Άγιο Βικέντιο και Γρεναδίνες

1927 – Ηρώ Κωνσταντοπούλου, Ελληνίδα αγωνίστρια

1930 – Γκι Μπεάρ, Γάλλος τραγουδοποιός

1930 – Μάικλ Μπιλιράκης, Αμερικανός πολιτικός

1931 – Θόδωρος Παπαδόπουλος, Έλληνας πολιτικός

1933 – Μαίρη Χρονοπούλου, Ελληνίδα ηθοποιός

1936 – Γιασούο Φουκούντα, Ιάπωνας πολιτικός

1937 – Ρίτσαρντ Μπράιαν, Αμερικανός πολιτικός

1940 – Μητροπολίτης Μονεμβασίας και Σπάρτης Ευστάθιος Σπηλιώτης

1945 – Νότης Μαυρουδής, Έλληνας συνθέτης

1948 – Ρίτα Μπαρβερά, Ισπανίδα πολιτικός

1957 – Ρούλα Μαυρονικόλα, Κύπρια πολιτικός

1957 – Βλόντζιμεζ Σμολάρεκ, Πολωνός ποδοσφαιριστής

1958 – Μάικλ Φλάτλεϊ, Αμερικανός χορευτής και χορογράφος

1962 – Γκριγκόρι Λεπς, Ρώσος τραγουδιστής

1967 – Γουίλ Φέρελ, Αμερικανός ηθοποιός

1976 – Αλέξανδρος Μπουρδούμης, Έλληνας ηθοποιός

1981 – Βιθέντε Ροντρίγκεθ, Ισπανός ποδοσφαιριστής

1983 – Κατρίνα Κεφ, Βρετανή ηθοποιός

1988 – Σέρχιο Μπουσκέτς, Ισπανός ποδοσφαιριστής

1989 – Γκάρεθ Μπέιλ, Ουαλός ποδοσφαιριστής

1990 – Τζέιμς Μάσλοου, Αμερικανός ηθοποιός και τραγουδιστής

Θάνατοι

1216 – Πάπας Ιννοκέντιος Γ’

1342 – Κάρολος Α’, βασιλιάς της Ουγγαρίας

1487 – Καρλόττα, βασίλισσα της Κύπρου

1557 – Άννα της Κλέβης, βασίλισσα της Αγγλίας

1633 – Ιωάννης Καζιμίρ, δούκας της Σαξονίας-Κόμπουργκ

1663 – Γουλιέλμος ΣΤ’, λάντγκραβος της Έσσης-Κάσσελ

1764 – Ιβάν ΣΤ’, τσάρος της Ρωσίας

1770 – Γεώργιος Φλέσσας, Έλληνας αγωνιστής

1847 – Καρλ Φρίντριχ Μπούρνταχ, Γερμανός φυσιολόγος

1874 – Απόστολος Αρσάκης, Έλληνας ευεργέτης και πολιτικός

1907 – Νικόλαος Τσοτάκος, Έλληνας στρατιωτικός

1923 – Τσαρλς Μπόουρντμαν Χόις, Αμερικανός συγγραφέας

1959 – Ανδρέας Ξαρχάκος, Έλληνας πολιτικός

1960 – Άλμπερτ Κέσελρινγκ, Γερμανός στρατάρχης

1981 – Κάρολος Αρλιώτης, Έλληνας πολιτικός

1985 – Χάινριχ Μπελ, Γερμανός συγγραφέας

1989 – Κωνσταντίνος Κονοφάγος, Έλληνας πολιτικός

1989 – Χέρμπερτ φον Κάραγιαν, Αυστριακός διευθυντής ορχήστρας

1992 – Μαίρη Αρώνη, Ελληνίδα ηθοποιός

1999 – Τζον Φιτζέραλντ Κένεντι τζ., Αμερικανός εκδότης και δικηγόρος

1999 – Ιωάννης Τσαλουχίδης, Έλληνας πολιτικός

2001 – Μορίς, Βέλγος δημιουργός κόμικς

2001 – Δημήτριος Χολέβας, Έλληνας ιερέας και αντιστασιακός

2003 – Μανούσος Μανούσακας, Έλληνας φιλόλογος

2004 – Βασίλης Νεφελούδης, Έλληνας πολιτικός

2007 – Κωνσταντίνος Δημόπουλος, Έλληνας πολιτικός

2012 – Τζον Λορντ, Άγγλος μουσικός και συνθέτης

2017 – Τζορτζ Ρομέρο, Αμερικανός σκηνοθέτης

2019 – Τζον Πολ Στίβενς, αμερικανός δικηγόρος και νομικός, αναπληρωτής δικαστής του Ανώτατου Δικαστηρίου των Ηνωμένων Πολιτειών